Gezond Verbonden

Gezonde sociale relaties - het hebben van betekenisvolle contacten en het zich verbonden voelen met anderen - vergroten de kans op een lang en gezond leven. Toch hebben we in het dagelijks leven maar weinig aandacht voor dit aspect van mentale en fysieke gezondheid. Onze onderlinge verbondenheid neemt af. We hebben minder vaak contact met elkaar en over die contacten zijn we minder tevreden. Bovendien groeit het aantal mensen dat zich eenzaam voelt.

Niet voor niks zijn veel initiatieven in de samenleving en in het sociaal domein gericht op het versterken van sociale relaties. Ook liggen er kansen in de gezondheidszorg, met name in de sectoren waar medische behandeling centraal staat. Gezonde sociale relaties kunnen gezondheidsproblemen voorkomen, bestaande zorgvragen verlichten en steun bieden tijdens zorg- of ondersteuningstrajecten. Veel gezondheidsvragen waarmee mensen in de zorg terecht komen, bieden een uitstekende basis om mensen beter met elkaar te verbinden. Denk aan groepsbehandelingen in plaats individuele gesprekken, lotgenotencontact in behandeltrajecten en het creëren van ontmoetingsruimten.

De RVS roept met dit advies op om sociale verbondenheid als gezondheidsdeterminant serieus te nemen en om te kansen in de zorg te benutten om sociale relaties te versterken.

De commissie die dit advies heeft voorbereid bestaat uit Pieter Hilhorst (raadslid tot september 2025), Marleen Kraaij-Dirkzwager (raadslid tot september 2025), Marleen van Bergeijk (sociaal ontwerper), Dajana Perkić (adviseur) en Sophie Albers (adviseur). In de slotfase van het advies zijn Floortje Scheepers (raadslid) en Pieter Barnhoorn (raadslid) aangesloten, zij nemen het vervolgtraject op zich.

Voor de totstandkoming van dit advies maakten we gebruik van sociaal ontwerp om de betekenis en waarde van sociale verbondenheid in en voor de zorg zichtbaar te maken en te versterken. In het voorjaar van 2025 organiseerden we drie denksessies waarin uiteenlopende stakeholders samenkwamen, zoals zorgverleners, zorgverzekeraars, beleidsmedewerkers, betrokkenen bij maatschappelijke initiatieven en opleiders van zorgprofessionals. Tijdens deze sessies onderzochten we hoe de zorg zo kan worden heringericht dat de focus verschuift van de mens als individu naar de mens als sociaal verbonden wezen. Het doel was om gezamenlijk te verkennen wat nodig is om deze verandering in gang te zetten. 

Het advies is af, maar het werken aan sociale verbondenheid in de gezondheidszorg gaat door. Daarom gaan we de komende tijd aan de slag met het ontwikkelen van een product om het advies in de praktijk tot leven te laten komen. Wil je in contact komen met het projectteam? Neem contact op met Sophie Albers (s.albers@raadrvs.nl) Het social design proces is onderdeel van dit project. Dit wordt begeleid door VeRS-lid Marleen van Bergeijk.